Ֆոսֆորային զինատեսակների կիրառման համար միջազգային պատասխանատվության հիմքեր կան

24.02.2022

Զեկույցը հիմնված է ականատեսների վկայությունների և այլ ապացույցների վրա։ Բավական շատ ապացույցներ են հավաքվել հրկիզող զենքերի կիրառման վերաբերյալ։ Զեկույցում կան առաջարկներ՝ ուղղված թե՛ միջազգային դերակատարներին, թե՛ Հայաստանի կառավարությանը։

ՀՀ Կառավարությանն առաջարկվել է քրեական վարույթի շրջանակում իրականացնել նախաքննություն՝ հնարավորինս բացահայտելով այն անձանց, որոնք տվել են ապօրինի ռազմական հրամաններ, որպեսզի այդ տվյալները ևս կիրառվեն միջազգային խողովակներով՝ միջազգային քրեական արդարադատության շրջանակներում։

Արդյո՞ք կան միջազգային պատասխանատվության հիմքեր՝ Արցախում չթույլատրված ֆոսֆորային զենքերի կիրառման համար։ Կան զինատեսակի կիրառման մեթոդիկաներ, մասնավորապես պետք է ապահովվեն այն սկզբունքները, որ ամրագրված են միջազգային մարդասիրական իրավունքով։ Խոսքը համաչափության, տարբերակված կիրառման և խաղաղ բնակչության դեմ չօգտագործելու մասին է։ Փորձագետների գնահատմամբ՝ կիրառված հրկիզող զինատեսակները ամենայն հավանականությամբ ներառել են սպիտակ ֆոսֆորի և մագնեզիումի հիմքի վրա ստեղծված զինամթերք։ Մասնավորապես կիրառվել է այնպիսի շրջաններում, որտեղ եղել է քաղաքացիական բնակչությանը վնասելու բարձր ռիսկ, և նման հետևանքներ մենք ունեցել ենք։ Դրանք չպետք է գործածվեն նաև այն դեպքերում, երբ շրջակա միջավայրին հասցված վնասը լինելու է երկարատև և անհամաչափ։ Այս պահանջները անտեսվել են․ վնասներ և կորուստներ ենք ունեցել և՛ քաղաքացիական բնակչության շրջանում, և՛ շրջակա միջավայրի առումով․ մոտ 1800 հեկտար մեծամասամբ անտառածածկ տարածքներ են հրկիզվել։

Առաջարկներից մեկը վերաբերում է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի միջոցով միջազգային քրեական դատարանի մեխանիզմի գործարկմանը։ Անվտանգության խորհուրդը կարող է ինքնուրույն դիմել միջազգային քրեական դատարան և ներկայացնել համապատասխան փաստերը։ Մարդու իրավունքների և շրջակա միջավայրի հարցերով հատուկ զեկուցողին առաջարկվել է այցելել համապատասխան վայրեր և արձանագրել արգելված զինատեսակների կիրառման հետքերը։

Թեմա/ռեմա #14. «Քաղաքականության փաստաթղթի մշակման ուղեցույց»

15.01.2024
Բուն TV-ի «Թեմա/ռեմա» հաղորդման եթերում Իրավունքի զարգացման և պաշտպանության հիմնադրամի տնօրեն Գենյա Պետրոսյանը, «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների օրակարգ» ՀԿ նախագահ Մուշեղ Հովսեփյանը և փոդքասթի համահեղինակ ու վարող Սարինե Հայրիյանը զրուցել են քաղաքականության փաստաթղթերի դերի մասին հատկապես պետություն-քաղաքացիական հասարակություն համագործակցության համատեքստում։

Չարաշահումների ռիսկեր՝ «Պետական գաղտնիքի մասին» օրենքում. հարցազրույց Գենյա Պետրոսյանի հետ

18.01.2023
​​​​​​​Հունվարի 17-ին ՀՀ Ազգային ժողովն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց Պետական գաղտնիքի մասին օրենքի նախագիծը։ ԻԶՊՀ-ն գործընկեր կազմակերպությունների հետ այս նախագծի շրջանառման տարբեր փուլերում բազմիցս անդրադարձել է դրա թերություններին և ներկայացրել առաջարկություններ։ Թեև որոշ էական փոփոխություններ ընդունվել են, սակայն բազմաթիվ խնդիրներ մնում են չլուծված։ Իրավունքի զարգացման և պաշտպանության հիմնադրամի տնօրեն Գենյա Պետրոսյանը «Ֆակտոր ԹՎ»-ի եթերում խոսել է օրենքի նախագծի խնդիրների  և դրանց լուծումների մասին։

Օրենսդրության թերի կարգավորումները կարող են հանգեցնել մարդու իրավունքների խախտումների.Գյուրջյան

28.12.2022
#ԻԶՊՀ «Գաղտնի հսկողության միջոցներ․ ՄԻԵԴ չափանիշներ և միջազգային լավագույն փորձ, ՀՀ օրենսդրության խնդիրներ» խորագրով աշխատաժողովի ընթացքում հիմնադրամի իրավական հարցերով փորձագետ Դավիթ Գյուրջյանը խոսեց Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի 8-րդ հոդվածի խախտման հիմքով Հայաստանի դեմ կայացված վճիռների, ինչպես նաև ՀՀ օրենսդրության խնդիրների մասին՝ ՄԻԵԴ սահմանած չափանիշների համատեքստում։

Կապի օպերատորները տեղյակ չեն լինում՝ դատական թույլտվություն տրված է, թե ոչ

09.12.2022
Իրավունքի զարգացման և պաշտպանության hիմնադրամի իրավական հարցերով փորձագետ Դավիթ Գյուրջյանը և «Թրանսփարենսի Ինթերնեշնլ հակակոռուպցիոն կենտրոն»-ի իրավական հարցերով փորձագետ Հայկ Մարտիրոսյանը Մեդիա կենտրոնում քննարկել են «Օպերատիվ հետախուզական գործունեության նկատմամբ վերահսկողությունն ու մարդու իրավունքները» թեման։

Ադրբեջանի ագրեսիան՝ ժողովրդավարության խոչընդոտ

06.10.2022
ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ Մարդկային չափման հարցերով համաժողովի ընթացքում ԻԶՊՀ տնօրեն Գենյա Պետրոսյանն անդրադարձել է ՀՀ դատաիրավական համակարգի խնդիրներին և ժողովրդավարական բարեփոխումներին, ինչպես նաև այն մարտահրավերներին, որոնց Հայաստանը բախվում է իր ինքնիշխան տարածքի վրա Ադրբեջանի հարձակումների պատճառով։

Անհրաժեշտ են մանրամասն կարգավորումներ՝ զենքի կիրառման համաչափության համար․ քննարկում Հակակոռուպցիոն կոմիտեի նոր լիազորությունների մասին

09.09.2022
Սեպտեմբերի 9-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի է ունեցել «Զենքի, ֆիզիկական ուժի, հատուկ միջոցների կիրառման թույլտվություն՝ Հակակոռուպցիոն կոմիտեին» քննարկումը, որին որպես բանախոս մասնակցել է ԻԶՊՀ իրավական հարցերով փորձագետը Դավիթ Գյուրջյանը։

Հակակոռուպցիոն դատարաններ․ բանավեճ Լուրերի եթերում

20.04.2022
Լուրերի եթերում «Տարբեր կարծիքներ Աննա Դանիելյանի հետ» հաղորդման շրջանակներում ԻԶՊՀ ներկայացուցիչ Դավիթ Գյուրջյանը մասնակցել է հակակոռուպցիոն դատարանների թեմայով բանավեճ-քննարկմանը։

«Հայաստանի ժողովրդավար ուղին չունի այլընտրանք»․ քննարկում

14.03.2022
1in.am-ի եթերում Դավիթ Գյուրջյանը մասնակցել է Հայաստանի ժողովրդավարական զարգացման մասին քննարկմանը։

Ֆոսֆորային զինատեսակների կիրառման համար միջազգային պատասխանատվության հիմքեր կան

24.02.2022
Իրավունքի զարգացման և պաշտպանության հիմնադրամի ներկայացուցիչ Դավիթ Գյուրջյանը 1in.am-ի հետ զրույցում անդրադարձել է «Մարդու իրավունքների խախտումներն Արցախյան 44-օրյա պատերազմի ընթացքում» փաստահավաք զեկույցի առաջարկներին։

ՀՀ Սահմանադրությունը և դատական իշխանությունը․ փորձագիտական քննարկում

18.01.2022
Դավիթ Գյուրջյանը մասնակցել է ՀՀ Սահմանադրությունը և դատական իշխանությունը քննարկմանը, որը կազմակերպել էր «Իրավունքների պաշտպանություն առանց սահմանների» ՀԿ-ն։